Cập nhật: 17/11/2026
Tiền thưởng có đóng BHXH không phụ thuộc vào bản chất khoản tiền, không phụ thuộc vào tên gọi. Thưởng theo kết quả sản xuất kinh doanh và mức độ hoàn thành công việc theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 không tính vào tiền lương tháng đóng BHXH. Khoản ghi trong hợp đồng, trả cố định mỗi kỳ lương thì phải đóng, theo Điều 31 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP. Bài giúp C&B nhà máy phân loại đúng bảng lương.
Tiền thưởng có phải đóng bảo hiểm xã hội không?
Không, nếu đó là thưởng theo quy chế thưởng, phụ thuộc kết quả công việc. Có, nếu khoản gọi là “thưởng” nhưng xác định được mức tiền, ghi trong hợp đồng lao động và trả thường xuyên, ổn định mỗi kỳ lương (khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP, áp dụng từ 01/07/2025).
5 điểm cần nắm về tiền thưởng và BHXH năm 2026
| Nội dung | Điểm cần nhớ | Căn cứ |
|---|---|---|
| Tiền lương tháng đóng BHXH | Gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và khoản bổ sung khác | Khoản 1 Điều 31 Luật BHXH 2024; khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
| Tiền thưởng theo quy chế | Không tính đóng BHXH | Điều 104 BLLĐ 2019; khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
| Khoản bổ sung khác | Chỉ tính đóng khi đủ 4 điều kiện: mức tiền cụ thể, ghi trong hợp đồng, trả mỗi kỳ lương, không biến động theo năng suất | Khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
| Phụ cấp lương | Phụ cấp bù đắp điều kiện lao động, tính chất công việc ghi trong hợp đồng thì tính đóng | Khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
| Tên gọi khoản tiền | Không quyết định việc đóng; cơ quan BHXH xét bản chất và cách trả | Khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP |
Tiền thưởng có đóng BHXH không?
Tiền thưởng là số tiền, tài sản hoặc hình thức khác mà doanh nghiệp thưởng cho người lao động căn cứ kết quả sản xuất, kinh doanh và mức độ hoàn thành công việc, theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019. Quy chế thưởng do doanh nghiệp quyết định và công bố công khai tại nơi làm việc, sau khi tham khảo ý kiến tổ chức đại diện người lao động, thường là công đoàn cơ sở.

Tiền thưởng có đóng BHXH không được trả lời bằng phép so sánh với định nghĩa tiền lương tháng đóng BHXH. Khoản 1 Điều 31 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP chỉ tính ba nhóm: mức lương, phụ cấp lương và khoản bổ sung khác trả thường xuyên, ổn định. Thưởng theo kết quả công việc không cố định về số tiền và thời điểm, nên không thuộc ba nhóm này.
Dễ nhầm: một khoản được ghi tên “thưởng” trên bảng lương chưa chắc là thưởng. Khoản “thưởng” 500.000 đồng trả đều mỗi tháng, ghi trong hợp đồng và không gắn điều kiện nào thực chất là khoản bổ sung khác, nên vẫn phải đóng BHXH.
Năm 2026 áp dụng văn bản nào?
Câu hỏi tiền thưởng có tính vào lương đóng bảo hiểm không được trả lời bằng ba văn bản chính và một công văn hướng dẫn. Luật BHXH 2014 đã hết hiệu lực từ 01/07/2025; các hướng dẫn cũ như Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH và Quyết định 595/QĐ-BHXH không còn là căn cứ chính khi trả lời câu hỏi năm 2026.
| Văn bản | Số hiệu | Hiệu lực | Nội dung dùng trong bài |
|---|---|---|---|
| Bộ luật Lao động 2019 | 45/2019/QH14 | 01/01/2021, đang áp dụng | Điều 90: tiền lương; Điều 104: thưởng và quy chế thưởng |
| Luật Bảo hiểm xã hội 2024 | 41/2024/QH15 | 01/07/2025, đang áp dụng | Khoản 1 Điều 31: tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc [CẦN XÁC NHẬN: điểm của khoản 1 Điều 31 áp dụng cho người lao động hưởng lương theo chế độ do doanh nghiệp quyết định] |
| Nghị định hướng dẫn BHXH bắt buộc | 158/2025/NĐ-CP | 01/07/2025, đang áp dụng | Khoản 1 Điều 7: mức lương, phụ cấp lương, khoản bổ sung khác và điều kiện tính đóng |
| Công văn của Cục Tiền lương và BHXH, Bộ Nội vụ | 1198/CTL&BHXH-BHXH | Ban hành 05/09/2025 | Hướng dẫn xác định tiền lương đóng BHXH, khoản phúc lợi ghi riêng [CẦN XÁC NHẬN: nội dung cụ thể về tiền thưởng] |
Khoản nào phải đóng BHXH: phân biệt tiền lương, phụ cấp, khoản bổ sung và tiền thưởng
Khoản nào phải đóng BHXH năm 2026 được xác định theo bốn nhóm trên bảng lương nhà máy. Ba nhóm đầu tính đóng khi ghi trong hợp đồng lao động; nhóm thứ tư không tính đóng.
Mức lương theo công việc hoặc chức danh có đóng BHXH không?
Có. Mức lương theo công việc hoặc chức danh trong thang lương, bảng lương của doanh nghiệp (Điều 93 Bộ luật Lao động 2019) là phần chính của tiền lương tháng đóng BHXH. Mức lương của công nhân làm việc đủ giờ chuẩn không được thấp hơn lương tối thiểu vùng theo Nghị định 293/2025/NĐ-CP, ví dụ vùng I là 5.310.000 đồng/tháng.
Phụ cấp có đóng BHXH không?
Phụ cấp lương có đóng BHXH khi phụ cấp đó bù đắp điều kiện lao động, tính chất phức tạp của công việc, điều kiện sinh hoạt hoặc mức độ thu hút lao động và được thỏa thuận trong hợp đồng. Ở nhà máy, nhóm này thường gồm phụ cấp độc hại, phụ cấp trách nhiệm tổ trưởng, phụ cấp kỹ thuật. Phụ cấp biến động theo năng suất hoặc chất lượng công việc thì không tính đóng.
Khoản bổ sung khác có đóng BHXH không?
Khoản bổ sung khác chỉ tính đóng khi đủ đồng thời 4 điều kiện của khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP: xác định được mức tiền cụ thể cùng với mức lương; được thỏa thuận trong hợp đồng; trả thường xuyên, ổn định mỗi kỳ trả lương; không phụ thuộc hay biến động theo năng suất, quá trình làm việc, chất lượng công việc.
Tiền thưởng và phúc lợi có đóng BHXH không?
Không. Tiền thưởng theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 và các khoản phúc lợi ghi riêng trong hợp đồng (tiền ăn giữa ca, hỗ trợ đi lại, nhà ở, quà hiếu hỷ) không nằm trong tiền lương tháng đóng BHXH. [CẦN XÁC NHẬN: danh mục phúc lợi không tính đóng theo Công văn 1198/CTL&BHXH-BHXH]
| Khoản thường gặp trên bảng lương nhà máy | Nhóm | Tính đóng BHXH? |
|---|---|---|
| Lương cơ bản theo bậc công nhân | Mức lương | Có |
| Phụ cấp độc hại, nặng nhọc ghi trong hợp đồng | Phụ cấp lương | Có |
| Phụ cấp trách nhiệm tổ trưởng, chuyền trưởng | Phụ cấp lương | Có |
| Khoản hỗ trợ cố định 300.000 đồng/tháng ghi trong hợp đồng, không gắn điều kiện | Khoản bổ sung khác | Có |
| Thưởng sản lượng theo số sản phẩm đạt | Thưởng | Không |
| Thưởng Tết, lương tháng 13 theo quy chế | Thưởng | Không |
| Thưởng sáng kiến cải tiến | Thưởng | Không |
| Tiền ăn giữa ca, hỗ trợ xe đưa đón ghi riêng | Phúc lợi | Không [CẦN XÁC NHẬN theo Công văn 1198] |
| Tiền lương làm thêm giờ, tiền ca đêm theo giờ thực làm | Biến động theo giờ làm | Không [CẦN XÁC NHẬN: căn cứ cụ thể năm 2026] |

Phép thử 4 câu hỏi cho từng khoản trên bảng lương
Khi nhà máy thêm một khoản mới, bộ phận C&B nên đặt khoản đó qua 4 câu hỏi theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP, theo thứ tự:

- Khoản này có mức tiền cụ thể, xác định được cùng lúc với mức lương không?
- Khoản này có được ghi trong hợp đồng lao động hoặc phụ lục hợp đồng không?
- Khoản này có được trả đều mỗi kỳ trả lương, tháng nào cũng có không?
- Khoản này có giữ nguyên dù người lao động làm nhiều hay ít sản phẩm, đi làm đủ hay thiếu công không?
Trả lời “có” cả 4 câu thì khoản đó tính vào tiền lương tháng đóng BHXH, dù trên bảng lương gọi là thưởng, hỗ trợ hay trợ cấp. Một câu trả lời “không” thì khoản đó thường không tính đóng, với điều kiện quy chế thưởng hoặc quy chế phúc lợi ghi rõ cách xét và mức chi.
Các loại thưởng ở nhà máy: loại nào đóng, loại nào không?
Các loại thưởng ở nhà máy trong KCN thường gồm thưởng Tết, lương tháng 13, thưởng chuyên cần, thưởng sản lượng và thưởng KPI. Mỗi loại cần xét riêng theo cách trả.
Thưởng Tết, lương tháng 13 có đóng BHXH không?
Thưởng Tết và lương tháng 13 không đóng BHXH khi chi theo quy chế thưởng, một lần mỗi năm, dựa trên kết quả kinh doanh hoặc thời gian làm việc trong năm. Khoản này không trả mỗi kỳ lương, nên không đáp ứng điều kiện “thường xuyên, ổn định” của khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP. Khoản này vẫn là thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân theo văn bản thuế hiện hành.
Thưởng chuyên cần có đóng BHXH không?
Thưởng chuyên cần có điều kiện (đi làm đủ công, không đi trễ, không nghỉ không phép) thì không đóng BHXH, vì tháng nào người lao động vi phạm thì mất khoản này. Nếu “chuyên cần” trả đủ cho mọi người mỗi tháng, không ai bị trừ, cơ quan BHXH có thể xem đó là khoản bổ sung khác. [CẦN XÁC NHẬN: hướng dẫn của BHXH địa phương về thưởng chuyên cần]
Thưởng sản lượng, thưởng KPI có đóng BHXH không?
Không. Thưởng sản lượng tính theo số sản phẩm đạt chuẩn và thưởng KPI theo đánh giá tháng đều biến động theo năng suất, chất lượng công việc. Khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP loại trừ các khoản này khỏi tiền lương tháng đóng BHXH.
Thưởng ghi cố định hằng tháng trong hợp đồng thì sao?
Thưởng ghi cố định hằng tháng trong hợp đồng, không gắn điều kiện xét, thì phải đóng BHXH. Ví dụ hợp đồng ghi “thưởng giữ chân 500.000 đồng/tháng” và trả đều cho mọi công nhân: khoản này đủ 4 điều kiện của khoản bổ sung khác, nên C&B phải cộng vào mức đóng.
Ví dụ tính và tình huống tại nhà máy về tiền thưởng và BHXH
Ví dụ tính: công nhân may ở một nhà máy vùng I, hợp đồng ghi lương 5.600.000 đồng, phụ cấp độc hại 300.000 đồng, hỗ trợ cố định 200.000 đồng/tháng. Tháng 12/2026 người này nhận thêm thưởng chuyên cần 400.000 đồng (có điều kiện) và thưởng sản lượng 900.000 đồng.
| Bước | Phép tính | Kết quả |
|---|---|---|
| 1. Cộng các khoản tính đóng | 5.600.000 + 300.000 + 200.000 | 6.100.000 đồng |
| 2. Loại các khoản thưởng | 400.000 + 900.000 | 1.300.000 đồng không tính đóng |
| 3. Phần người lao động đóng (BHXH 8%, BHYT 1,5%, BHTN 1%) | 6.100.000 × 10,5% | 640.500 đồng |
| 4. Phần doanh nghiệp đóng (BHXH 17,5%, BHYT 3%, BHTN 1%) | 6.100.000 × 21,5% | 1.311.500 đồng |

Nếu C&B cộng nhầm 1.300.000 đồng tiền thưởng vào mức đóng, người lao động bị khấu trừ thêm 136.500 đồng và doanh nghiệp đóng thêm 279.500 đồng mỗi tháng. Tỷ lệ lấy theo bài mức đóng BHXH 2026. [CẦN XÁC NHẬN: tỷ lệ BHTN 1% mỗi bên năm 2026]
Tại nhà máy: một nhà máy điện tử FDI trả “thưởng chuyên cần” 500.000 đồng cho toàn bộ 1.200 công nhân suốt 12 tháng, chưa ai bị trừ. Khi thanh tra BHXH, khoản này có rủi ro bị xếp vào khoản bổ sung khác. HR sửa quy chế, ghi rõ mức trừ theo ngày nghỉ không phép, và áp dụng thật trên bảng chấm công.
Tại nhà máy: nhà máy da giày ở KCN chi lương tháng 13 vào kỳ lương tháng 1. Kế toán khai chung khoản này vào cột “tổng thu nhập” gửi cơ quan BHXH. C&B tách riêng cột “thưởng theo quy chế” để mức đóng tháng 1 giữ đúng như các tháng khác.
Tại nhà máy: tổ trưởng chuyền mới được ký phụ lục hợp đồng thêm phụ cấp trách nhiệm 700.000 đồng. Đến kỳ đóng BHXH tháng sau, HR báo điều chỉnh mức đóng tăng, vì đây là phụ cấp lương, không phải thưởng.
Checklist cho C&B và người lao động khi xét tiền thưởng có đóng BHXH không
Việc HR cần làm:

- Lập danh mục mọi khoản trên bảng lương, xếp vào 4 nhóm: mức lương, phụ cấp lương, khoản bổ sung khác, thưởng và phúc lợi.
- Chạy phép thử 4 câu hỏi cho từng khoản mới trước khi ghi vào hợp đồng.
- Ban hành quy chế thưởng có điều kiện xét, mức chi và thời điểm chi; lấy ý kiến công đoàn cơ sở theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019.
- Ghi các khoản phúc lợi thành mục riêng trong hợp đồng, tách khỏi mục tiền lương.
- Rà lại các khoản “thưởng” trả đều cho mọi người suốt nhiều tháng; xử lý trước kỳ lương tháng 12.
Các khoản chăm lo ngoài lương nên được thiết kế trong chính sách chung; tham khảo bài phúc lợi người lao động 2026.
Người lao động nên kiểm tra:
- Mức tiền lương đóng BHXH trên VssID có bằng lương cộng phụ cấp ghi trong hợp đồng không.
- Hợp đồng có ghi khoản cố định hằng tháng nào mà mức đóng chưa tính không.
- Quy chế thưởng của nhà máy có công khai điều kiện xét thưởng chuyên cần, thưởng sản lượng không.
Câu hỏi thường gặp về tiền thưởng và đóng BHXH
Thưởng Tết có phải đóng BHXH không?
Không, khi thưởng Tết được chi theo quy chế thưởng của doanh nghiệp, một lần mỗi năm. Khoản này không trả thường xuyên mỗi kỳ lương nên không thuộc tiền lương tháng đóng BHXH theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 158/2025/NĐ-CP.
Lương tháng 13 có tính vào mức đóng BHXH không?
Không. Lương tháng 13 thực chất là một khoản thưởng theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019, chi một lần trong năm. Doanh nghiệp không cộng khoản này vào tiền lương tháng đóng BHXH của tháng chi trả.
Thưởng ghi trong hợp đồng có phải đóng BHXH không?
Có, nếu khoản đó có mức tiền cụ thể, trả đều mỗi kỳ lương và không phụ thuộc năng suất, chất lượng công việc. Tên gọi “thưởng” không quyết định; khoản đủ 4 điều kiện là khoản bổ sung khác và phải đóng.
Doanh nghiệp tính thưởng vào lương đóng BHXH có sai không?
Doanh nghiệp được thỏa thuận mức đóng cao hơn mức tối thiểu, nhưng phải thống nhất với người lao động và đóng ổn định. Nếu cộng thưởng biến động hằng tháng vào mức đóng, mức đóng sẽ lên xuống thất thường; nên tách thưởng ra khỏi mức đóng.
Phụ cấp ăn trưa, xăng xe có đóng BHXH không?
Thường không, khi ghi thành mục phúc lợi riêng trong hợp đồng lao động. Nếu ghi chung trong mục tiền lương và trả cố định mỗi tháng thì có rủi ro bị tính đóng. C&B nên đối chiếu Công văn 1198/CTL&BHXH-BHXH và hỏi cơ quan BHXH quản lý.
Thưởng có bị trừ thuế thu nhập cá nhân không?
Có. Tiền thưởng không đóng BHXH nhưng vẫn là thu nhập từ tiền lương, tiền công chịu thuế thu nhập cá nhân, trừ một số khoản thưởng được miễn theo luật thuế. Kế toán khấu trừ thuế khi chi thưởng nếu tổng thu nhập vượt mức giảm trừ.
Kết luận
Tiền thưởng có đóng BHXH không được quyết định bằng bản chất và cách trả, không bằng tên gọi trên bảng lương. Trước kỳ lương tháng 12/2026 và đợt chi thưởng Tết Nguyên đán 2027, C&B nên làm ba việc: lập danh mục khoản trên bảng lương theo 4 nhóm, sửa quy chế thưởng có điều kiện xét rõ ràng, và tách mục phúc lợi khỏi mục tiền lương trong hợp đồng mới.
Căn cứ pháp lý
- Bộ luật Lao động số 45/2019/QH14, Điều 90, 93, 104 — tra cứu tại vanban.chinhphu.vn
- Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, khoản 1 Điều 31 — Cổng thông tin BHXH Việt Nam
- Nghị định 158/2025/NĐ-CP hướng dẫn BHXH bắt buộc, khoản 1 Điều 7 — tra cứu tại vanban.chinhphu.vn
- Nghị định 293/2025/NĐ-CP về lương tối thiểu từ 01/01/2026 — Cổng thông tin Chính phủ
- Công văn 1198/CTL&BHXH-BHXH ngày 05/09/2025 của Cục Tiền lương và Bảo hiểm xã hội, Bộ Nội vụ
Lưu ý: nội dung bài là thông tin tổng quan tại ngày cập nhật, không thay thế tư vấn pháp lý. Doanh nghiệp và người lao động nên đối chiếu hợp đồng, quy chế thưởng, thỏa ước lao động tập thể và văn bản hiện hành, hoặc hỏi cơ quan BHXH nơi doanh nghiệp tham gia với trường hợp cụ thể.
Nonbaohieminlogo.vn đồng hành cùng HR và công đoàn tại các khu công nghiệp, nhà máy trên toàn quốc: bài viết giúp bảng lương công nhân tách đúng phần đóng BHXH và phần thưởng ngay từ hợp đồng.
Liên hệ Nonbaohieminlogo.vn Hotline: [0902 717 228](tel:0902717228) Email: nonbaohieminlogo@gmail.com Website: https://nonbaohieminlogo.vn/
